Yükseköğretim Kurumları Sınavı’na (YKS) yaklaşan öğrenciler için önemli uyarılar geldi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Psikoloji Bölümü’nden Dr. Öğr. Üyesi Bülent Tansel, sınava hazırlık sürecinde sadece akademik çalışmaların değil, mental sağlığın da başarı üzerinde belirleyici olduğunu vurguladı.
Son haftalarda psikolojik dayanıklılığın önemi
Öğrencilerin sınav öncesinde yaşadığı yoğun stres, endişe ve tükenmişlik hissi, performansı olumsuz etkileyebilir. Dr. Tansel, özellikle sınavın son haftasında zihinsel dengeyi korumanın kritik olduğunu belirtiyor. Yoğun çalışma saatleri, uyku düzeninin bozulması ve sürekli kıyas yapmanın, sanıldığının aksine, bilişsel kapasiteyi zayıflatabileceği konusunda uyarıyor.
Kaygıyla başa çıkma yolları
Sınav sürecinde öğrencilerin sıkça “Yapamazsam”, “Unuturum” veya “Emeğim boşa gider” gibi düşüncelere kapıldığını aktaran uzmana göre, bu tür olumsuz otomatik düşünceler dikkat, muhakeme ve problem çözme gibi bilişsel süreçleri zayıflatıyor. Kaygı seviyesini tamamen yok etmeye çalışmak yerine, yönetilebilir seviyede tutmak daha sağlıklı bir yaklaşım olarak öne çıkıyor. Kontrolsüz kaygı stres ve unutkanlık gibi belirtileri beraberinde getiriyor ve bu da performansı olumsuz etkiliyor. Duygu düzenleme ve gevşeme teknikleri, stres seviyesini azaltmak için faydalı görülebilir.
Uyku ve kendi çalışma temposuna odaklanmak
Sınav öncesinde yeni konu öğrenmek yerine, var olan bilgilerin pekiştirilmesi daha faydalıdır. Ayrıca, kaliteli uyku düzeninin korunması, zihinsel performansı doğrudan artırır. Sosyal medyada ve çevrende oluşan “sürekli çalışma” baskısının da kaygıyı artırdığı belirtiliyor. Her öğrencinin öğrenme ve dayanıklılık biçimi farklıdır. Bu nedenle, kendine uygun çalışma temposu ve yöntemler belirlemek gerekir. Beynin sürekli alarm halinde tutulması verimi düşürdüğü için kısa yürüyüşler, hafif egzersizler ve aileyle vakit geçirmek gibi aktiviteler stres azaltıcı olabilir.
Sınav anında ve sonrası psikolojik taktikler
Sınav günü yaşanabilecek heyecan normaldir ve yönetilmesi gerekir. Nefes egzersizleri ve olumlu iç konuşmalar, bedenin alarm sistemini sakinleştirir. Öğrencilere, “Şu an kaygılı olmam normal, elimden geleni yapıyorum” gibi kendini motive eden ifadeleri kullanmaları önerilir. Sınav sırasında bazı soruların zamanında çözülmemesi, otomatik olumsuz düşüncelerin gelişmesine neden olabilir. Bu durumda, zaman yönetimi önemlidir; zor sorulara fazla zaman ayırıp, işaretleyerek geçmek ve diğer sorulara odaklanmak, zihinsel dengeyi sağlar. Ayrıca, birkaç zor sorunun tüm sınavın başarısını belirlemediği unutulmamalıdır.
Ailelerin rolü ve sınav başarısı
Ailelerin, otoriteli ve destekleyici iletişim biçimi, öğrencilerin kaygı seviyesini doğrudan etkiler. sürekli başarı baskısı oluşturan dil ve kıyaslama, kaygıyı artırabilir. Aileler, öğrencilerin duygusal güvenliği ve emek odaklı yaklaşmaları ile başarıyı desteklemelidir.
Sınavın sadece bilgi değil, dayanıklılık ölçüsü olduğu
YKS, yalnızca akademik bilgi seviyesini değil, stres altında düşünme, zaman yönetimi ve kriz anındaki tutumu da sınar. Öğrencilerin, kendilerine yüklenmek yerine, emekleri ve hazırlık süreçlerine güvenmesi önemlidir. Son günlerdeki en büyük başarı sırrı, sınav sırasında zihnin sakin ve dengede kalmasıdır. Bu psikolojik dayanıklılık, sınavın ötesinde, hayat yolculuğunda da önemli bir kazanımdır. Sabır, mücadele ve kendine güvenle, sınavı başarıyla tamamlamak mümkün olur.
News
Türkiye
RUM BASINI
